Στις18 Οκτωβρίου η Εκκλησία μας τιμά τη μνήμη του Αγίου Ευαγγελιστή Λουκά, μίας από τις σημαντικότερες προσωπικότητες της Καινής Διαθήκης, συγγραφέα του 3ου Ευαγγελίου και των Πράξεων των Αποστόλων. Για τη Σαμοθράκη, η εορτή αυτή φέρει έναν ιδιαίτερο ιστορικό και πνευματικό συμβολισμό, καθώς το νησί μας υπήρξε ένας από τους πρώτους σταθμούς του Ευαγγελιστή Λουκά επί ευρωπαϊκού εδάφους.
Η ιστορική πέραση από τη Σαμοθράκη
Όπως καταγράφεται στο βιβλίο των Πράξεων των Αποστόλων (κεφ. 16, στίχοι 11-12), το οποίο συνέγραψε ο ίδιος ο Λουκάς, ο Ευαγγελιστής συνόδευε τον Απόστολο Παύλο κατά τη Δεύτερη Αποστολική Περιοδεία του προς την Ευρώπη.
Όταν ο Απόστολος Παύλος είδε το όραμα στην Τρωάδα με τον Μακεδόνα που τον καλούσε λέγοντας «Διαβάς εις Μακεδονίαν βοήθησον ημίν», το πλοίο τους σάλπαρε για το Αιγαίο:
«Αναχθέντες ούν από της Τρωάδος ευθυδρομήσαμεν εις Σαμοθράκην, τη τε επιούση εις Νεάπολιν…»
(Πράξεις 16:11)
Η Σαμοθράκη αποτέλεσε τον πρώτο θαλάσσιο σταθμό της αποστολικής συνοδείας στο πέρασμά της από την Ασία προς την Ευρώπη. Ο Ευαγγελιστής Λουκάς, ως αυτόπτης μάρτυρας και συνοδοιπόρος του Αποστόλου Παύλου, κατέγραψε αυτή την ιστορική διαδρομή, βάζοντας τη Σαμοθράκη στον παγκόσμιο χάρτη της πρωτοχριστιανικής ιστορίας.
Ο ιατρός, ο ιστορικός και ο πρώτος αγιογράφος της Παναγίας
Ο Ευαγγελιστής Λουκάς, καταγόμενος από την Αντιόχεια, ήταν σπουδαγμένος γιατρός, άνθρωπος με ευρεία μόρφωση και βαθιά καλλιτεχνική ευαισθησία.
Σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, ο Λουκάς ήταν ο πρώτος αγιογράφος της Χριστιανοσύνης, ο οποίος αποτύπωσε τη μορφή της Υπεραγίας Θεοτόκου εν ζωή. Φιλοτέχνησε τις πρώτες εικόνες της Παναγίας κρατώντας τον Ιησού Χριστό (όπως η ιστορική εικόνα της Παναγίας της Μεγαλοσπηλαιώτισσας), παραδίδοντας στην αιώνια μνήμη της Εκκλησίας τη μορφή της Θεοτόκου.
Ένας διαχρονικός δεσμός ευλογίας για τη Σαμοθράκη
Η παρουσία του Ευαγγελιστή Λουκά* και του Αποστόλου Παύλου στο νησί μας αποτελεί θεμέλιο λίθο της χριστιανικής κληρονομιάς της Σαμοθράκης. Η σημερινή εορτή είναι μια αφορμή όχι μόνο για θρησκευτική κατάνυξη, αλλά και για την υπενθύμιση της σπουδαίας ιστορικής θέσης που κατέχει ο τόπος μας στους πρώτους χριστιανικούς αιώνες.
* Στο σημερινό κήρυγμα έμαθα το πέρασμα του Ευαγγελιστή Λουκά από την Σαμοθράκη, ως συνοδό του Αποστόλου Παύλου.
