Έως τον ερχόμενο μήνα αναμένεται να φτάσουν στην Ελλάδα οι προτάσεις της Κομισιόν για το σχεδιασμό της ερχόμενης ΚΑΠ, με τον καθορισμό του «αγρότη» (όχι του «ενεργού», σκέτο «αγρότη») να αποτελεί μία από τις πιο κρίσιμες αποφάσεις που θα κληθούν να λάβουν οι αρμόδιες αρχές.
Με βάση τα όσα διαμείβονται στις Βρυξέλλες αυτή την περίοδο, η Κομισιόν προσπαθεί να πιέσει όσο το δυνατόν περισσότερο τα κράτη-μέλη να εισάγουν όρους αγροτικού εισοδήματος για τους δικαιούχους και στο μέτρο του εφικτού να στοχεύσουν τον μεγαλύτερο όγκο των επιδοτήσεων προς εκείνους που έχουν ως κύρια απασχόληση τη γεωργία. Το πολιτικό κόστος μίας τέτοιας απόφασης είναι πολύ μεγάλο για κάθε κράτος-μέλος, κάτι που φάνηκε και στην Πολωνία όπου ο πρόεδρός της χώρας έθεσε βέτο στο νομοσχέδιο που πήγε να κατεβάσει ο υπουργός Γεωργίας, Stefan Krajewski μαζί με 11 αγροτικές οργανώσεις, που έθετε ελάχιστο αγροτικό εισόδημα για τη λήψη επιδοτήσεων το 2026.
Το θέμα τώρα είναι πως πλέον περιθώρια άλλα δεν υπάρχουν: Ο πληθωρισμός καλπάζει, ο προϋπολογισμός της ΚΑΠ μένει ίδιος αν όχι μειωμένος, οπότε πρέπει οι επιδοτήσεις να αυξηθούν για αυτούς που πραγματικά παράγουν, σε μία περίοδο μάλιστα που είναι πολύ ευαίσθητη και με πρωτοφανείς γεωπολιτικές προκλήσεις.
Ως εκ τούτου, μοιάζει αναπόφευκτο να υποχρεωθεί η Ελλάδα, όπως και οι άλλες χώρες, να φέρουν τις αγροτικές επιδοτήσεις σε πολύ υψηλότερα επίπεδα για τους επαγγελματίες του χώρου, που με όρους ανταγωνισμού είναι πιθανότερο το κάθε ευρώ να έχει άλλη αξία και να επανεπενδύεται στην εκμετάλλευση.
Το πιο εύκολο τεστ φυσικά θα είναι εκείνο του αγροτικού εισοδήματος (σε σχέση με το συνολικό εισόδημα), με τα περίπου 480.000 ΑΦΜ που λαμβάνουν αυτή την περίοδο ενισχύσεις στη χώρα μας να πρέπει να το περάσουν αλλιώς κινδυνεύουν να μειωθούν οι επιδοτήσεις τους σε πολύ μεγάλο βαθμό, ή ακόμη και να -κάπως ακραίο- να κοπούν τελείως. Εδώ παίζει ως «μπαλαντέρ» το καθεστώς των μικροκαλλιεργητών το οποίο έχει οριστεί για να εξυπηρετεί περιπτώσεις παραγωγών που λαμβάνουν έως 3.000 ευρώ ενισχύσεις.
Αλλά, και πάλι, ο δικαιούχος θα πρέπει να είναι «ενεργός αγρότης» για να λάβει την επιδότηση. Πάντως να σημειωθεί εδώ πως το αγροσυνεταιρστικό λόμπι COPA-COGECA αντιδρά στον ορισμό περί «κύριας απασχολήσης στη γεωργία» που θέλει να θέσει η Κομισιόν, αναφέροντας σε σχετικό της «μανιφέστο» για την ΚΑΠ μετά το 2027, πως πρέπει να τροποποιηθεί το σχετικό κεφάλαιο και να τεθεί απλά ως όρος μία ελάχιστη αγροτική δραστηριότητα. Δηλαδή, όπως έγινε ακριβώς στην τρέχουσα προγραμματική περίοδο.
Σημειώνεται εδώ πως με βάση τα κείμενα συμβιβασμού μεταξύ προεδρίας και κρατών μελών, δεν υπάρχουν ιδιαίτερες αλλαγές στο κείμενο της ΚΑΠ ύστερα από ένα χρόνο από τη δημοσίευσή του, οπότε έως τα τέλη του 2026 ενδέχεται να έχει οριστικοποιηθεί ο τελικός κανονισμός.
Έχει ενδιαφέρον ειδικά το περιεχόμενο της χρηματοδοτικής εργαλειοθήκης, όπου φαίνεται καθαρά πως καθαρά ευρωπαϊκά κονδύλια θα υπάρχουν μόνο για τα καθεστώτα φθίνουσας εισοδηματικής στήριξης, συνδεδεμένων και μικροκαλλιεργητών, και για όλα τα άλλα (π.χ αγροπεριβαλλοντικά) το κάθε κράτος-μέλος θα πρέπει να συνεισφέρει τουλάχιστον 30%, κάτι που μόνο εύκολο δεν είναι για μία χώρα όπως είναι η Ελλάδα.
agronews.gr
Επαγγελματίες αγρότες πλέον όσοι δουλεύουν σεζόν και συνταξιούχοι
Πιο εύκολο τον ορισμό του «κατ’ επάγγελμα» για έναν αγρότη ώστε να λαμβάνει διάφορες επιδοτήσεις στο 100% όπως αποζημιώσεις και τις επιστροφές ΕΦΚ πετρελαίου, ή, να μην «σπάει» τις δεσμεύσεις του ως Νέος Αγρότης, καθιστά νέα τροποποιητική ΚΥΑ που εξαιρεί κρίσιμες πηγές εσόδων από την προσμέτρηση του εξωγεωργικού εισοδήματος.
Συγκεκριμένα, δεν θα προσμετρώνται πλέον στο εξωγεωργικό εισόδημα για τις ανάγκες ορισμού ενός αγρότη ως «κατ’ επάγγελμα», συντάξεις ΕΦΚΑ και αμοιβές που καταβάλλονται σε απασχολούμενους εποχιακά εργαζόμενους, για χρονικό διάστημα μέχρι 150 ημέρες ετησίως, σε επιχειρήσεις ή εκμεταλλεύσεις μεταποίησης, τυποποίησης προϊόντων, σύμφωνα με τροποποιητική ΚΥΑ.
Έτσι με αυτόν τον τρόπο για παράδειγμα:
-Πρώτον, θα ορίζονται κατ’ επάγγελμα αγρότες και όσοι κάνουν μεροκάματα σε μεταποιητικές επιχειρήσεις (σεζόν), ώστε να λαμβάνουν τις αποζημιώσεις στο 100% και όχι στο 50% όπως γίνεται σε πολλές περιπτώσεις.
-Δεύτερον, οι συνταξιούχοι αγρότες πλέον θα μπορούν θεωρητικά να λαμβάνουν και αυτοί επιστροφές ΕΦΚ πετρελαίου, καθώς η σύνταξη δεν προσμετράται στο συνολικό τους εισόδημα για να χάνουν τον ορισμό του «κατ’ επάγγελμα».
-Τρίτον, οι Νέοι Αγρότες δεσμεύονται για την απόκτηση της ιδιότητας του «επαγγελματία αγρότη» εντός 2 ετών από την ένταξη και διατήρησή της για 4 έτη μετά την ολοκλήρωση του επιχειρηματικού σχεδίου. Με αυτή την τροποποιητική διάταξη, θα μπορούν να δουλεύουν σε ορισμένες επιχειρήσεις εποχιακά, χωρίς να κινδυνεύουν να τεθούν εκτός προγράμματος.
Αναλυτικά η τροποποίηση (δείτε εδώ) αναφέρει:
Άρθρο 1 Το άρθρο 3 της υπ’ αρ. 134430/2011 (Β’ 392) κοινής υπουργικής απόφασης, αντικαθίσταται ως εξής: «Άρθρο 3 Στο συνολικό εισόδημα, το οποίο συγκρίνεται με το αγροτικό εισόδημα του άρθρου 2 της απόφασης αυτής, δεν προσμετρώνται τα ακόλουθα:
α) Εισόδημα από κεφάλαιο (ήτοι εισόδημα από μερίσματα, τόκους, δικαιώματα και ακίνητη περιουσία).
β) Εισόδημα από υπεραξία μεταβίβασης κεφαλαίου (ήτοι εισόδημα από μεταβίβαση ακίνητης περιουσίας και τίτλων).
γ) Αμοιβές που καταβάλλονται σε απασχολούμενους εποχιακά εργαζόμενους, για χρονικό διάστημα μέχρι 150 ημέρες ετησίως, σε επιχειρήσεις ή εκμεταλλεύσεις μεταποίησης, τυποποίησης προϊόντων, οι οποίοι υπάγονται στην ασφάλιση ΕΦΚΑ, πρώην ΟΓΑ, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 55 του ν. 4387/2016 (Α’ 85).
δ) Αμοιβές που καταβάλλονται για περιστασιακή απασχόληση στα μέλη Αγροτικών ή Γυναικείων Συνεταιρισμών, τα οποία υπάγονται στην ασφάλιση ΕΦΚΑ, πρώην ΟΓΑ, σύμφωνα με το άρθρο 55 του ν. 4387/2016 (Α’ 85).
ε) Συντάξεις ΕΦΚΑ, πρώην ΟΓΑ, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 55 του ν. 4387/2016 (Α’ 85) και συντάξεις λόγω θανάτου, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 12 του ν. 4387/2016 (Α’ 85) των ασφαλισμένων στον ΕΦΚΑ, πρώην ΟΓΑ.
στ) Αντιμισθίες, έξοδα παράστασης και αποζημιώσεις αιρετών οργάνων και αρχών των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης α’ και β’ βαθμού, έξοδα παράστασης και αποζημιώσεις συνδικαλιστικών και αγροτικών συνεταιριστικών οργανώσεων, καθώς και αμοιβές και ποσοστά (εκτός μισθού) των μελών του διοικητικού συμβουλίου νομικών προσώπων.
ζ) Επιδόματα ανεργίας, τέκνων, διατροφής τέκνων, το κοινωνικό μέρισμα, το εξωιδρυματικό επίδομα και κάθε συναφές ποσό που καταβάλλεται σε ειδικές κατηγορίες ατόμων με αναπηρίες, καθώς επίσης το επίδομα εκπαίδευσης και επαγγελματικής κατάρτισης/αναζήτησης εργασίας που καταβάλλεται σε ανέργους, στο πλαίσιο δράσεων συμβουλευτικής (παρ. 5, άρθρο 30, ν. 4144/2013) και η ειδική παροχή προστασίας μητρότητας μη μισθωτών (άρθρο 151, ν. 5078/2023).
